Globalna wartość rynku instalacji robotów przemysłowych osiągnęła rekordowe 16,7 mld USD. Jak wynika z najnowszego raportu International Federation of Robotics, rozwój branży w 2026 roku będzie koncentrował się wokół pięciu kluczowych trendów, wśród których dominują sztuczna inteligencja, rosnąca autonomia robotów, konwergencja IT i OT oraz odpowiedź na globalne niedobory pracowników.

Według raportu IFR coraz większą rolę odgrywają systemy robotyczne wykorzystujące analityczną, generatywną oraz agentową sztuczną inteligencję, umożliwiające autonomiczne podejmowanie decyzji, predykcję awarii oraz nowe formy współpracy człowieka z robotem. Równolegle rośnie znaczenie integracji świata cyfrowego i fizycznego, co zwiększa elastyczność i wszechstronność robotów w  nowoczesnych zakładach przemysłowych.

Istotnym trendem pozostaje także szybki rozwój robotów humanoidalnych, które coraz częściej przechodzą z fazy pilotażowej do rzeczywistych wdrożeń przemysłowych. Kluczowe dla ich upowszechnienia są niezawodność, bezpieczeństwo oraz efektywność kosztowa, pozwalające konkurować z tradycyjną automatyzacją.

Jednocześnie IFR zwraca uwagę na rosnące wyzwania w obszarze bezpieczeństwa funkcjonalnego i cyberbezpieczeństwa. Integracja robotów z chmurą oraz wykorzystanie algorytmów AI wymagają jasnych ram regulacyjnych, zgodności z normami ISO oraz skutecznej ochrony danych i systemów produkcyjnych.

Raport IFR potwierdza, że sztuczna inteligencja i autonomia stają się fundamentem nowoczesnej robotyki. Dla polskiego przemysłu to szansa na zwiększenie konkurencyjności, elastyczności produkcji oraz ograniczenie skutków niedoboru pracowników. Kluczowe znaczenie będzie miało odpowiedzialne wdrażanie tych technologii, z uwzględnieniem bezpieczeństwa, kompetencji kadr oraz stabilnych ram regulacyjnych –  komentuje Tomasz Haiduk, Prezes Forum Automatyki i Robotyki Polskiej [FAIRP]

Eksperci podkreślają, że robotyka i automatyzacja będą w coraz większym stopniu wspierać pracowników, przejmując zadania rutynowe i umożliwiając rozwój nowych kompetencji. Firmy i administracje publiczne intensyfikują działania w zakresie reskillingu i upskillingu, aby dostosować rynek pracy do realiów gospodarki opartej na automatyzacji.

Oto pięć kluczowych trendów, które wg. Międzynarodowej Federacji Robotyki będą kształtować branżę robotyczną w 2026 roku:

1.Sztuczna inteligencja i autonomia w robotyce

Roboty wykorzystujące sztuczną inteligencję do samodzielnego działania stają się coraz powszechniejsze. Główną korzyścią wdrażania AI jest zwiększenie autonomii systemów robotycznych. Trend ten napędzają różne typy AI:

Analityczna AI umożliwia przetwarzanie dużych zbiorów danych, wykrywanie wzorców oraz generowanie użytecznych rekomendacji. Pozwala to robotom m.in. przewidywać awarie w inteligentnych fabrykach, a także optymalizować planowanie tras i alokację zasobów w logistyce.

Generatywna AI (GenAI) oznacza odejście od automatyzacji opartej na sztywnych regułach na rzecz systemów inteligentnych i samouczenia się. GenAI umożliwia robotom samodzielne przyswajanie nowych zadań oraz generowanie danych treningowych w środowiskach symulacyjnych. Otwiera to również nowe formy interakcji człowiek–robot, oparte na języku naturalnym i analizie obrazu.

Kluczowym kierunkiem rozwoju autonomii jest Agentic AI, która łączy analityczną AI (strukturalne podejmowanie decyzji) z generatywną AI (adaptacyjność). To podejście hybrydowe ma umożliwić robotom efektywną pracę w złożonych, rzeczywistych środowiskach.

2. Większa wszechstronność robotów dzięki integracji IT i OT

Rosnące zapotrzebowanie na wszechstronne roboty odzwierciedla postępującą konwergencję technologii informatycznych (IT) i operacyjnych (OT). Połączenie mocy przetwarzania danych IT z fizycznymi możliwościami sterowania OT zwiększa elastyczność robotów dzięki wymianie danych w czasie rzeczywistym, automatyzacji i zaawansowanej analityce.

Integracja IT/OT stanowi fundament Przemysłu 4.0 i przedsiębiorstwa cyfrowego. Likwidacja silosów między światem cyfrowym i fizycznym umożliwia płynny przepływ informacji, znacząco zwiększając możliwości i zakres zastosowań robotyki.

3. Roboty humanoidalne – czas na niezawodność i efektywność

Roboty humanoidalne rozwijają się w szybkim tempie. W zastosowaniach przemysłowych postrzegane są jako obiecujące rozwiązanie wszędzie tam, gdzie wymagana jest wysoka elastyczność, zwłaszcza w środowiskach zaprojektowanych z myślą o człowieku. Po pionierskich wdrożeniach w przemyśle motoryzacyjnym coraz większe znaczenie zyskują zastosowania w logistyce i produkcji.

Obecnie firmy i ośrodki badawcze przechodzą od prototypów do rzeczywistych wdrożeń. Kluczowe znaczenie mają niezawodność i efektywność: aby konkurować z tradycyjną automatyzacją, roboty humanoidalne muszą spełniać wysokie wymagania dotyczące czasów cyklu, zużycia energii oraz kosztów utrzymania. Normy przemysłowe definiują poziomy bezpieczeństwa, trwałość i stabilność pracy niezbędne na hali produkcyjnej. Roboty humanoidalne, które mają uzupełniać niedobory kadrowe, muszą osiągnąć zręczność i produktywność na poziomie człowieka.

4. Bezpieczeństwo i cyberbezpieczeństwo w robotyce

Wraz z coraz częstszą współpracą robotów z ludźmi w przemyśle i usługach, bezpieczeństwo staje się absolutnym priorytetem. Autonomia oparta na AI radykalnie zmienia krajobraz bezpieczeństwa, zwiększając złożoność testów, walidacji oraz nadzoru człowieka — ale jednocześnie czyniąc je niezbędnymi.

Systemy robotyczne muszą być projektowane i certyfikowane zgodnie z normami ISO oraz jasno określonymi ramami odpowiedzialności. Konwergencja IT i OT oraz wykorzystanie AI rodzą nowe wyzwania w zakresie bezpieczeństwa i odpowiedzialności prawnej. Rosnąca liczba systemów połączonych z chmurą naraża produkcję przemysłową na zagrożenia cybernetyczne, w tym próby włamań do sterowników robotów i platform chmurowych.

Dodatkowo pojawiają się obawy dotyczące danych wrażliwych gromadzonych przez roboty (obraz, dźwięk, dane sensoryczne). Modele głębokiego uczenia, często określane jako „czarne skrzynki”, generują wyniki trudne do wyjaśnienia nawet dla ich twórców, co zwiększa potrzebę jasnych ram prawnych i etycznych.

5. Roboty jako sojusznicy w walce z niedoborem pracowników

Pracodawcy na całym świecie mierzą się z brakiem wykwalifikowanych pracowników. Niewypełnione stanowiska zwiększają obciążenie obecnej kadry, prowadząc do stresu i zmęczenia. Jedną z kluczowych strategii przeciwdziałania temu zjawisku jest wdrażanie robotyki i automatyzacji.

Sukces tej transformacji zależy od zaangażowania pracowników. Ścisła współpraca przy implementacji robotów zwiększa akceptację zarówno w przemyśle, jak i w sektorze usług. Roboty pomagają niwelować braki kadrowe, przejmują rutynowe zadania oraz otwierają nowe ścieżki kariery, dzięki czemu są postrzegane jako sprzymierzeńcy w miejscu pracy. Jednocześnie czynią środowisko pracy bardziej atrakcyjnym dla młodych ludzi.

Firmy i rządy intensyfikują programy reskillingu i upskillingu, aby umożliwić pracownikom dostosowanie się do zmieniających się wymagań kompetencyjnych w gospodarce napędzanej automatyzacją.

źródło: Międzynarodowa Federacja Robotyki